Bölüm 5 · Çelişkiler

Sistem kendi kurallarına uyuyor mu?

Önceki bölümler iddiayı dışarıdan, yani matematik, mantık ve din açısından inceledi. Bu bölüm içeriden bakıyor: 19 sistemi bir yerde koyduğu kuralı başka bir yerde bozuyor mu?

1. Besmele hem var hem yok2. Hadis paradoksu3. Derleyicilere güven 4. Aynı sapma, zıt hüküm5. Yazılan mı, okunan mı?6. Hangi mushaf? 7. Elçilik hesabı8. Genişleyen hedef9. Önceden belirlenmiş testAkılda kalsın
Nasıl okunmalı?

Bir bakışta

Bir sistemin doğru olup olmadığını anlamanın en kolay yolu, kendi koyduğu kurala her yerde uyup uymadığına bakmaktır. Gerçek bir düzen her yerde aynı kuralla çalışır. Sonradan kurulan bir düzen ise her yeni durumda yeni bir kurala ihtiyaç duyar.

NoBir yerdeBaşka bir yerde
1112 besmele ayet toplamına eklenirAynı besmelelerdeki kelimeler sayılmaz
2Hadisler güvenilmez sayılır"İlk inen", "son inen" ve "Tevbe eklendi" iddiaları hadise dayanır
3Sahabe Kur'an'a iki ayet eklemekle suçlanırAynı sahabenin yazdığı mushaf harf harf doğru kabul edilir
4Uymayan bir yazım "mucize" sayılırUymayan iki ayet "sahte" sayılır
5Nûn harfi okunduğu gibi sayılırSâd harfi yazıldığı gibi sayılır
6"Her harf 19'a kilitli"Meşru mushaflar arasında harf farkları var
7"Elçilik matematikle kanıtlandı"Hesap başka bir ebced tablosuyla tutmuyor
8"19'un katı" ölçüt kabul edilirTutmayınca rakam toplamı, yan yana yazma ya da tersten okuma devreye girer
9"19 Kur'an'a özeldir"Önceden belirlenmiş testte 9, 11, 15, 25 ve 29 da aynı "başarıyı" gösterir
1 · En açık çelişki

Besmele hem var hem yok

Fâtiha hariç surelerin başındaki besmeleler numaralı ayet değildir. Kur'an'da bu türden 112 besmele vardır. 19 sistemi bu besmelelerle ilgili iki farklı karar verir:

Ayet sayarken

112 besmele sayılır: 6234 + 112 = 6346 = 19 × 334.

Kelime sayarken

Aynı 112 besmeledeki "Allah", "Rahmân" ve "Rahîm" kelimeleri sayılmaz. Sayılsa üçü de 19'a bölünmez.

Yani aynı besmeleler, sonuca hangisi yarıyorsa ona göre bir sayılıyor, bir sayılmıyor. Aşağıdaki araçla bütün seçenekleri deneyebilirsin.

Besmeleleri say / sayma

Kısaca: Dört sayının dördü birden ancak üç şart birlikte sağlanınca 19'a bölünüyor: besmeleler ayetlerde sayılacak, kelimelerde sayılmayacak ve iki ayet silinecek. Bu üç seçimden biri değişince sistem çöküyor.
2

Hadisi reddeden sistem, hadise muhtaç

Reşad Halife hadislerin dinde kaynak olmadığını, büyük kısmının uydurma olduğunu savundu. Ama 19 sisteminin en etkileyici iddialarının bir kısmı sadece hadislerden ve rivayetlerden öğrenilebilecek bilgilere dayanıyor:

19 iddiasıBu bilgi nereden geliyor?
İlk inen ayetler (Alak 1-5) 19 kelimedirHangi ayetin ilk indiği Kur'an'da yazmaz. Bunu Hz. Âişe'den gelen rivayet söyler (Buhârî, Bed'ü'l-vahy).
Son inen sure (Nasr) 19 kelimedirHangi surenin son indiği de Kur'an'da yazmaz. Üstelik rivayetler birbirini tutmaz (aşağıya bak).
Müddessir ikinci inen suredir, 19'u erken bildirirİniş sırası listeleri tamamen rivayete dayanır ve listeler birbirinden farklıdır.
Tevbe 128-129 sonradan eklenmiştirTek dayanak Buhârî'deki Zeyd b. Sâbit rivayetidir (bkz. Dini Boyut).

"Son inen sure" rivayetinde daha ilginç bir durum

Son inen sure hakkında iki ünlü rivayet var:

İbn Abbâs

Son inen tam sure Nasr Suresi'dir (Müslim, Tefsîr).

19 sistemi bunu seçer: Nasr 19 kelimedir.

Berâ b. Âzib

Son inen sure Berâe, yani Tevbe Suresi'dir (Buhârî, Tefsîr).

19 sistemi bunu görmezden gelir.

Kısaca: Halife aynı hadis kitabından bir rivayeti alıp "son inen sure 19 kelime" dedi, öteki rivayeti görmezden geldi. Görmezden gelinen rivayetin söylediği sure de Halife'nin iki ayetini sildiği Tevbe Suresi. Hadisler güvenilmezse bu iddiaların hiçbiri kurulamaz. Güvenilirse hangisinin seçileceğine 19 sayısı değil, rivayet ilmi karar vermelidir.
3

Derleyicilere güven paradoksu

Bugün elimizdeki mushaf, Hz. Ebû Bekir ve Hz. Osman dönemlerinde Zeyd b. Sâbit'in başında olduğu bir heyet tarafından yazıya geçirildi. 19 sistemi bu heyet hakkında iki zıt şey söylemek zorunda:

Birinci iddia

Bu heyet o kadar dikkatliydi ki yazdığı her harf, her elif, hatta sıra dışı yazımlar bile (bkz. madde 4 ve 5) 19 düzenine göre kusursuzdur. Harf sayımları buna dayanır.

İkinci iddia

Aynı heyet Kur'an'a iki tam ayet ekledi. Bu ayetler 1400 yıl boyunca fark edilmedi.

Bu iki iddia birlikte doğru olamaz. İki ayet ekleyebilen bir heyete harf düzeyinde güvenilemez. Harf düzeyinde güvenilebilen bir heyet de iki ayet eklemez.

Kısaca: Harf sayımları yazanlara tam güvenmeyi gerektiriyor, ayet silmek ise onlara güvenmemeyi. Sistem, işine yarayan yerde güveniyor, işine yaramayan yerde güvenmiyor.
4

Aynı tür sapma, zıt hüküm

Kur'an'da Lût kavminden genellikle "قَوْمُ لُوطٍ" (kavmu Lût) diye söz edilir. Kâf Suresi 13. ayette ise "إِخْوَانُ لُوطٍ" (ihvânu Lût) denir.

Halife bunu bir mucize olarak sundu: "Kavm" kelimesinde Kâf (ق) harfi vardır. Burada da "kavm" denseydi, Kâf Suresi'ndeki Kâf sayısı 57 değil 58 olurdu ve 19'a bölünmezdi. Ona göre kelime bu yüzden değiştirilmişti.

Şimdi iki durumu yan yana koyalım:

DurumKur'an'ın genel kalıbına uyuyor mu?19 sisteminin hükmü
Kâf 50:13'te "ihvân" kelimesiHayır, sıra dışı"Mucize: 19'u korumak için seçilmiş"
Tevbe 128-129Hayır, 19 sayımına uymuyor"Sahte: sonradan eklenmiş"
Kısaca: Sistem, metindeki her sıra dışı durumu iki yönde de kendi lehine yorumluyor. 19'u koruyan sapma mucize, 19'u bozan ayet sahte sayılıyor. Böyle bir sistem hiçbir veriyle yanlışlanamaz. Her sonuç önceden "kanıt" olarak kabul edilmiştir (bkz. Mantık, madde 5).
5

Yazılan mı, okunan mı? Sâd ve Nûn

Bir harf sayımında ilk karar şudur: Kâğıtta yazılı olan harfi mi sayacağız, okunan sesi mi? Tutarlı bir sistem bunu bir kez seçer ve her yerde uygular.

A'râf 7:69'da "genişlik, güç" anlamındaki kelime mushafta Sâd (ص) ile yazılır, ama üstüne küçük bir Sîn konur ve Hafs okuyuşunda Sîn (س) ile okunur. Aynı kelime Bakara 2:247'de doğrudan Sîn ile yazılmıştır.

وَزَادَكُمْ فِي الْخَلْقِ بَصْۜطَةً
"...ve yaratılışta size güç ve genişlik verdi."
A'râf 7:69 · yazılışı Sâd, okunuşu Sîn · karşılaştır: Bakara 2:247 بَسْطَةً

Halife, Sâd harfiyle başlayan surelerdeki (A'râf, Meryem, Sâd) toplam Sâd sayısını 152 (19 × 8) olarak verir. Bu toplam, 7:69'daki kelimenin yazıldığı gibi, yani Sâd olarak sayılmasına dayanır. Okunduğu gibi Sîn sayılsa toplam 151 olur ve 19'a bölünmez.

Sâd'da

Yazılan harf sayılır: kâğıtta Sâd var, okunuşu önemli değil.

Nûn'da

Okunan harf sayılır: kâğıtta tek harf var, ama "nûn" diye okunduğu için iki Nûn sayılır (bkz. Matematik, madde 5).

Kısaca: Sâd'da "yazılan esastır" kuralı, Nûn'da "okunan esastır" kuralı uygulanıyor. Kurallar yer değiştirse iki sayım da tutmaz. Hangi kuralın seçileceğini metin değil, 19'a ulaşma ihtiyacı belirliyor.
6

Hangi mushaf?

Hz. Osman döneminde çoğaltılıp farklı şehirlere gönderilen mushaflar arasında birkaç küçük yazım farkı vardı. Bu farklar İslam ilminde bilinir ve kabul edilir. Hepsi meşrudur, hepsi bugün de okunur. Birkaç örnek:

AyetKûfe mushafı (Türkiye'de okunan)Medine ve Şam mushaflarıFark
Âl-i İmrân 3:133وَسَارِعُواسَارِعُواBir Vav harfi
Mâide 5:54يَرْتَدَّيَرْتَدِدْBir Dâl harfi
Hadîd 57:24فَإِنَّ اللَّهَ هُوَ الْغَنِيُّفَإِنَّ اللَّهَ الْغَنِيُّBir kelime (Hüve)
Bakara 2:132وَوَصَّىٰوَأَوْصَىٰBir Elif harfi

Bugün Kuzey ve Batı Afrika'da milyonlarca Müslümanın okuduğu Verş mushafları Medine yazımını izler. Yani dünyada harf sayısı birbirinden farklı, ikisi de meşru Kur'an nüshaları okunuyor.

19 iddiası

"Kur'an'ın her harfi 19'a göre kilitlidir. Tek bir harf eklense ya da çıkarılsa düzen bozulur."

Sonucu

Halife'nin bütün sayımları, Hafs okuyuşuna göre basılmış 20. yüzyıl mushaflarıyla yapıldı. İddia doğruysa Verş mushafları "bozuk" demektir. Ama bu farklar Hz. Osman'ın kendi gönderdiği nüshalara dayanır.

Buna bir de yazım işaretleri eklenir. İlk mushaflarda nokta ve hareke yoktu. Uzun "a" seslerinin elifle yazılıp yazılmaması, hemzenin nasıl gösterileceği gibi kararlar sonraki yüzyıllarda ve son olarak modern baskılarda verildi. Harf sayımları da bu kararlara göre değişir.

Kısaca: "Harf harf kilitli" bir düzen ancak tek bir harf dizisi olsaydı mümkün olurdu. Böyle tek bir dizi yok. 19 sistemi, meşru nüshalardan yalnızca birini ölçü alıp diğerlerini yok sayıyor.
7

Elçilik hesabı: başka yolla dene

Halife "ahit elçisi" olduğunu şu hesapla "kanıtladı": "Reşad Halife" isminin ebced değeri 1230, elçiden bahseden ayet Âl-i İmrân 81. 1230 + 81 = 1311 = 19 × 69.

Ebced, harflere sayı değeri veren eski bir sistemdir ve Kur'an'da hiç geçmez. Üstelik tek bir ebced yoktur. Doğu (Meşrık) ve Batı (Mağrib) olmak üzere iki tablo kullanılır. Bu tablolarda bazı harflerin değeri farklıdır. "Reşad" ismindeki Şın harfi Doğu tablosunda 300, Batı tablosunda 1000'dir. Kelime sonundaki yuvarlak tâ (ة) da bazen 5, bazen 400 sayılır.

Elçilik hesabını kendin yap

Kısaca: Bu araçtaki 32 yoldan yalnızca birkaçı 19'a bölünüyor. Halife bunlardan birini seçti ve "matematiksel kanıt" dedi. Hangi tablonun, hangi ismin ve hangi toplama yolunun kullanılacağına önceden karar verilmediği sürece, bu hesap kimin için yapılırsa yapılsın bir şey kanıtlamaz.
8

Genişleyen hedef: "19'la ilgili" ne demek?

Başta ölçüt basittir: sayı 19'un katı mı? Ama 19 literatüründe zamanla başka ölçütler de "tutmuş" sayılmaya başlar: rakamlarının toplamı 19 olan sayılar, içinde "19" yazan sayılar, tersten okununca 19'a bölünen sayılar... Her yeni ölçüt hedefi büyütür. Hedef büyüdükçe isabet etmek kolaylaşır.

Hangi sonuçlar "tuttu" sayılsın?

1'den 9999'a kadar bütün sayılar içinde seçtiğin ölçütlerden en az birine uyanların oranı:

%5,3
Rastgele bir sayının "tutma" ihtimali
19'da 1
Yaklaşık olarak
%67
20 rastgele sayıdan en az 1'inin tutma ihtimali

Bunun basit bir örneği saymaya nereden başlandığıdır. Alak Suresi baştan sayınca 96. suredir. 19 sistemi onu sondan sayar ve "sondan 19. sure" der. Baştan saymak tutmayınca sondan saymak da bir seçenek olur. Seçenekler arttıkça "tesadüf olamaz" denen her sonuç biraz daha sıradan hale gelir.

Kısaca: Bütün ölçütler açıkken neredeyse her beş sayıdan biri 19'la "ilgili" çıkar. Bir iddianın ölçütü önceden tek ve sabit olarak belirlenmemişse, bulunan her "isabet" hedefin genişliğini ölçer, mucizeyi değil.
9 · Adil bir deney

Önceden belirlenmiş test: 19 gerçekten özel mi?

Adil bir test şöyle yapılır: Önce ne ölçüleceğine karar verilir, sonra ölçülür ve bütün sonuçlar yayınlanır. Biz de öyle yaptık. Kur'an'ın 114 suresinin ayet sayılarından (Kûfe sayımı, toplam 6236) herkesin kontrol edebileceği altı basit ölçüm seçtik. Sonra bu ölçümleri yalnızca 19 için değil, 7'den 31'e kadar her sayı için yaptık.

Her hücre şunu gösteriyor: O ölçümde kaç sonucun o sayıya bölündüğü / tesadüfen beklenen sayı. Koyu ve ● işaretli hücrelerde sonuç, tesadüfle açıklanması zor görünecek kadar yüksek (yüzde 5'ten küçük ihtimal).

Bir savunucu ne diyebilir?

"Bak, sure numarası + ayet sayısı ölçümünde 19 beklenenin iki katı tutuyor!"

Bütün tabloya bakınca

Aynı "başarı" 9, 11, 15, 25 ve 29 için de var. Bu kadar çok test yapınca yüzde 5'lik bir ihtimal yaklaşık her 20 testte bir kendiliğinden çıkar. 19 sadece bunlardan biri.

Kısaca: Ölçümler önceden belirlenip bütün sayılarla karşılaştırıldığında 19 diğer sayılardan farklı davranmıyor. Kesik harfli 29 surenin hiçbirinin ayet sayısı 19'a bölünmüyor. Bunu kimse bu sitede söylemeseydi, 19 kitaplarında da yazmayacaktı. Çünkü sadece tutan sonuçlar yazılıyor.

Akılda kalsın

Bu bölümdeki dokuz çelişkinin ortak noktası tek bir cümleyle söylenebilir:

19 sisteminde kurallar sayımdan önce değil, sayımdan sonra belirleniyor.

Gerçek bir düzende

Kural bir kez konur: neyin sayılacağı, nasıl sayılacağı, hangi metnin esas alınacağı. Sonra sayılır ve ne çıkarsa kabul edilir.

19 sisteminde

Önce sonuç bellidir: "19'a bölünecek". Sonra besmele, harf, mushaf, ebced tablosu, sayma yönü ve gerekirse ayetler bu sonuca göre seçilir.

Bir savunucuyla konuşurken tek bir soru yeterli olabilir: "Saymaya başlamadan önce kurallarını yaz. Sonra birlikte sayalım ve ne çıkarsa kabul edelim." 19 sistemi bugüne kadar bu testten geçmedi.